Ontdekkingsreis door Kalimantan

In de ochtend is er vast nog tijd om nog even bij de orang-oetans te kijken. Ze worden gevoederd vanuit een boot en de gidsen kennen het gedrag van de verschillende apen: de een steelt graag de show, de ander eet liever in alle rust. De wijze waarop een orang-oetan een kokosnoot openmaakt, is al een schouwspel op zich.

Aan het eind van de ochtend worden jullie opgehaald en naar de Mahakam rivier gebracht. Daar ligt de boot te wachten, die de komende drie nachten jullie verblijfplaats zal zijn; heel eenvoudig maar o-zo-relaxed! Zittend op het dek kunnen jullie links en rechts het rivierleven aan je voorbij laten trekken.

De boot heeft ’s nachts doorgevaren en in de ochtend leggen jullie aan in Muara Muntai. Na je ontbijt aan boord is het leuk om een wandeling te maken door dit plaatsje en de kleine markt. Er komen hier niet veel toeristen en de marktkooplui leggen graag uit wat ze verkopen. Daarna stappen jullie in een kleine, gemotoriseerde longboat en varen jullie het Jempang meer over. Het eerste deel is vrij kaal, maar verderop varen jullie langs vissersdorpen en begroeide oevers, waar regelmatig bijeneters, reigers en andere vogels te zien zijn. Rond de Ohong kreek leven nog verschillende groepen neusapen en de bootsman zal ook zijn best doen om slangen en roofvogels te spotten.

Afhankelijk van de waterstand zullen jullie met een kano of met een auto een of enkele dorpen bezoeken, waar nog mooie traditionele longhouses staan. Daarna vaart de longboat weer terug naar Muara Muntai. De rivierboot zet de motoren weer aan en vaart verder.

Als jullie wakker worden, zijn de motoren waarschijnlijk al stil gevallen en zijn jullie in Melak aangekomen. Hier gaan jullie weer aan land en op pad met de auto. De dag begint met een wandeling in Kersik Luway, een bos waar de bijzondere zwarte orchidee groeit, en waar jullie samen met een ranger naar op zoek gaan. Verder zullen jullie nog een dorpje in de omgeving bezoeken. Als er een ceremonie is in een van deze dorpen kunnen jullie daar vast een kijkje nemen; de lokale bevolking vertelt graag over hun eeuwenoude rituelen. ’s Avonds zijn jullie weer terug op de boot en is het weer genieten van een smakelijke maaltijd die de kok voor jullie bereidt.

In de loop van de ochtend meert de boot aan in Tenggarong; het eindpunt van deze avontuurlijke boottocht. In Tenggarong kun je het Mulawarman museum bezoeken; een klein museum met een paar prachtige culturele voorwerpen van de Dayak. De reis gaat verder naar de havenstad Samarinda, hoofdstad van de provincie Oost-Kalimantan. Het is leuk om een kleine wandeling door oud-Samarinda te maken; deze oude stadswijk ligt half in het water. De vriendelijke bevolking gaat graag op de foto en de kinderen badderen naast de huisjes. Voor geïnteresseerden is een stop bij de grote moskee ook mogelijk, Masjid Islamic Center is een van de grootste moskeeën in Zuidoost-Azië. De middag is verder vrij te besteden; even lekker relaxen en lezen aan het zwembad is wellicht een fijne optie.

In ongeveer vijf uur rijdt de chauffeur jullie naar Sangatta. De reistijd hangt af van de stand van de wegen; deze gaat er niet op vooruit. In Sangatta stappen jullie op een klein bootje en varen naar het onderzoeksstation en de lodge van Kutai nationaal park. Dit park is alleen per boot te bereiken en daarom niet druk of toeristisch. Er leven hier nog wilde orang-oetans., een aantal wordt gevolgd door onderzoekers en daardoor zijn ze wel gewend aan mensen. Dit maakt de kans dat je ze ziet vrij groot, maar het blijven wilde orang-oetans die zich niet laten roepen. Andere dieren die je hier kunt tegenkomen, zijn de vogelspinnen die in het donker uit hun holletjes kruipen. De accommodatie waar je verblijft is eenvoudig; een kamer met ventilator in het grote, houten huis en de badkamer wordt gedeeld met de andere gasten.

Vandaag hebben jullie een hele dag om verschillende wandelingen te maken in de ongerept jungle van het prachtige Kutai nationaal park. Jullie kunnen met de lokale rangers jullie wensen bespreken en dan activiteiten gaan ondernemen. Vergeet niet om regelmatig naar boven te kijken, want er vliegen vaak neushoornvogels over. Jullie lunchen in het open restaurant van het park. Als je geluk hebt, komen orang-oetans in de bomen rondom het restaurant fruit plukken. Er lopen hier ook grote varanen rond! In het donker is een avondwandeling echt de moeite waard; prachtige vogels slapen op een tak en blijven rustig zitten, als je stilletjes langs loopt. Spinnen, slangen, hagedissenschorpioenen, duizendpoten, er is van alles te ontdekken!

Na het ontbijt nemen jullie afscheid van de vriendelijke medewerkers van Kutai nationaal park en varen terug met de boot langs de mangrove. Grote kans op het spotten van krokodillen, varanen en ijsvogels!

Daarna stappen jullie in de auto en gaat de rit in zo’n zes à zeven uur naar het Dayak dorp Miau Baru. De overnachting is ook hier weer eenvoudig; in een guesthouse waar je voor het diner samen met de gids op zoek gaat naar een lokale warung. Authentieker wordt het niet!

De dag begint met een wandeling door het dorp; jullie bekijken het longhouse –dat nog voor ceremonies wordt gebruikt- en de kleurrijke begraafplaats. Daarna gaan jullie met enkele vrouwen uit het dorp gewassen plukken en daarna helpen met de bereiding van een lunch. Deze activiteit wordt niet vaak gedaan en jullie zullen merken dat de dames het net zo leuk vinden om jullie op de foto te zetten, als omgekeerd! De Dayaks zijn een trots volk en zij bepalen het tempo van de dag. Dus geef je over en ga mee met hun ritme.

Na de lunch gaat de reis verder naar Merabu. Dit Dayak Lebo dorp heeft zich weten te verzetten tegen de grote palmoliebedrijven en wil de jungle en grond rondom het dorp niet verkopen. In deze omgeving kun je daarom nog prachtig wandelen. Het dorp heeft het toerisme zo georganiseerd, dat een aantal dorpsbewoners rouleren als gastgezin. Jullie slapen dus bij mensen thuis, meestal op een matras op de grond en de badkamer deel je met het gezin. De badkamer bestaat meestal uit een hurk-wc en een mandi, een waterbak, waaruit je water schept om over je heen te gooien. Wij hadden de eer om bij de dominee te mogen overnachten, wat een bijzondere ervaring was.

De wandelschoenen kunnen weer aan en de zwemkleding kan mee vandaag. Met een boot varen jullie een stuk rivieropwaarts, daar gaan jullie aan wal en lopen -grotendeels via een houten steiger- naar het prachtig gelegen Nyadeng meer. Het water is heel uitnodigend om een bad te nemen, maar wacht nog even! Voor de diehards staat eerst een beklimming van de Ketupu op het programma, een behoorlijk steile klim van ongeveer een uur met als beloning prachtige uitzichten over de omgeving. Dan, als je moe en bezweet weer beneden bent, is het tijd voor een verfrissende duik in het heldere meer. Jullie hebben lunchpakketjes mee genomen, dus neem rustig de tijd om van deze mooie omgeving te genieten.

Weer terug in Merabu kun je daar een rondje lopen en wie weet een potje volleybal of voetbal meespelen met de lokale jeugd.

Na het ontbijt trekken jullie met helmen en zaklampen weer de jungle in: de Beloyot grot staat op het programma. De wandeling duurt in totaal zo’n vier uur en is niet zwaar. Het enige stuk dat wat pittiger is, is het klimmetje naar de grot toe. Een bezoek aan de grot is zeker de moeite waard, want binnen vind je hele oude tekeningen en de lichtinval is op sommige plekken fascinerend.

Terug bij het gastgezin kunnen jullie lunchen en daarna is het tijd voor het afscheid van de familie. Jullie stappen in de auto en vertrekken naar Berau. Vooral tijdens het eerste deel van de rit zien jullie wat de palmolie plantages met de natuur doen; een groot bos met alleen dezelfde bomen, kilometer na kilometer. De reden om als toerist Merabu te ondersteunen wordt hierdoor benadrukt! In Berau checken jullie in bij een echt hotel; heerlijk met een echt bed, een warme douche en een gewoon toilet.

Na een rit van ongeveer twee uur naar de haven stappen jullie over in een speedboot, op weg naar Maratua. Ook deze trip duurt zo’n twee uur en met een beetje geluk zien jullie onderweg dolfijnen, waarvoor de stuurman zeker even zal stoppen.

Maratua is een van de eilanden van de Derawan archipel. Het is in vergelijking met het bekendere ‘hoofdeiland’ Derawan veel rustiger en de koraaltuinen langs het eiland zijn mooier. Voor de deur van jullie accommodatie zwemmen schildpadden en met een snorkel op kun je naar het rif zwemmen. We boeken de seaview-huisjes voor jullie, maar wil je wat goedkoper uit zijn, dan kun je voor een jungleview-huisje kiezen.

Deze drie dagen heb je volop tijd om bij te komen van de reis en te genieten van de rust van het eiland. Jullie kunnen zelf de keuze maken of je alleen gaat uitrusten, lezen en een beetje zwemmen en snorkelen voor de deur van jullie huisje, of dat je nog op pad gaat. Uitstapjes die je hier kunt ondernemen zijn o.a. duiken, een bezoek aan het schildpaddeneiland Sangalaki of naar het ‘mantapoint’ om op zoek te gaan naar de grote manta roggen.

De dagen zijn vast snel voorbij gegaan, na het ontbijt is het alweer tijd om te vertrekken van deze fijne plek en staat de terugtocht naar Berau op het programma. In het begin van de middag komen jullie aan bij het hotel waar jullie al eerder verbleven. Er is tijd om even de stad te verkennen, op zoek te gaan naar een lokale markt voor de laatste souvenirs, of naar de foodmarkt langs de rivier.

Afscheid van Kalimantan; helaas zit deze bijzondere reis er op. Jullie vliegen terug naar Jakarta en vandaar gaat jullie internationale vlucht terug naar huis. Hopelijk hebben jullie volop mooie herinneringen gemaakt!